Türkçe karakterlerle tipografi: ğ, ş, ı ve İ’nin hakkını vermek

Bir yazı tipine âşık olmak çok kolay. Örnek sayfasında “The quick brown fox” cümlesi kusursuz duruyordur. Sonra ilk Türkçe başlığı yazarsınız: “Güneşli bir öğleden sonra” — ve ğ’nin şapkası bir yerde, ş’nin çengeli başka bir yerdedir.

Önce karakter setini kontrol edin

Bir yazı tipinin Türkçeyi “desteklemesi” ile Türkçeyi iyi desteklemesi aynı şey değil. Satın almadan ya da projeye eklemeden önce şu harfleri büyük puntoda yan yana yazıp bakıyorum: ğ Ğ ş Ş ı İ ç ö ü. Aksanların kalınlığı harfin gövdesiyle uyumlu mu? Ş ve Ç’nin çengelleri aynı aileden mi geliyor? Noktasız ı, noktalı i’nin “kesilmiş” bir hâli gibi mi duruyor, yoksa kendi başına çizilmiş mi?

Büyük harf dönüşümü tuzağı

Web’de en sık gördüğüm hata: “istanbul” kelimesinin büyük harfe çevrildiğinde “ISTANBUL” olması. Bunun çözümü basit: sayfanın dilini doğru tanımlamak. Sayfa dili Türkçe olarak işaretlendiğinde tarayıcı, CSS’teki büyük harf dönüşümünde i’yi doğru şekilde İ’ye çevirir.

"Tipografi, okurun fark etmediği yerde iyi iş çıkarır. Yanlış bir İ ise herkesin dikkatini çeker."

Satır aralığı ve aksanlar

Büyük harflerin üzerindeki aksanlar sıkı satır aralıklarında bir üst satırın inen harflerine çarpabilir. Başlıklarda satır aralığını kısarken mutlaka Türkçe bir örnekle test edin. Başlıklarda “ĞÜŞİÖÇ” gibi bir test satırı kullanın; logotype tasarlıyorsanız markanın adında olmasa bile Türkçe harfleri de çizin; web fontlarında “latin-ext” alt kümesinin yüklendiğinden emin olun.

Sonuç

Küçük ayrıntılar gibi görünüyor ama bir markanın kendi dilinde rahat konuşabilmesi, bu küçük ayrıntılarla başlıyor.